पोलीस प्रवाह न्यूज
दिल्ली : दि ०१ – सीआयएसएफ ‘वंदे मातरम्’ कोस्टल सायक्लोथॉन–२०२६ या राष्ट्रीय स्तरावरील जनजागृती व जनसंपर्क उपक्रमाचा दिनांक २८.०१.२०२६ सकाळी ०७.३० वाजता नवी दिल्लीतील मेजर ध्यानचंद राष्ट्रीय स्टेडियम येथून आभासी पद्धतीने शुभारंभ करण्यात आला. या कार्यक्रमाचे उद्घाटन माननीय केंद्रीय गृह राज्यमंत्री श्री. नित्यानंद राय यांच्या हस्ते झाले. त्यांनी प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित राहून कार्यक्रमाची शोभा वाढवली.
ध्वजप्रदर्शनासह २५ दिवसांच्या या भव्य राष्ट्रीय अभियानास औपचारिक प्रारंभ झाला. या अंतर्गत सीआयएसएफच्या दोन सायकलिंग टीम्स एकाच वेळी पश्चिम बंगालमधील बक्कखाली आणि गुजरातमधील लखपत येथून मार्गस्थ झाल्या आहेत. या मोहिमेदरम्यान सुमारे ६,५०० किलोमीटरचा प्रवास भारताच्या पूर्व व पश्चिम किनारपट्टीवरून करण्यात येणार असून ९ किनारी राज्ये आणि २ केंद्रशासित प्रदेश व्यापले जाणार आहेत. ही सायक्लोथॉन २२ फेब्रुवारी २०२६ रोजी कोची येथे समारोपास येणार आहे.
मान्यवरांची उपस्थिती व आंतर-यंत्रणा सहकार्य
ध्वजप्रदर्शन समारंभास अनेक मान्यवर उपस्थित होते. यामध्ये डॉ. पल्लवी जैन गोविल, आयएएस (सचिव, युवा व्यवहार व क्रीडा मंत्रालय), शत्रुजीत कपूर, आयपीएस (महानिदेशक, आयटीबीपी), प्रवीर रंजन, आयपीएस (महानिदेशक, सीआयएसएफ), राकेश अग्रवाल, आयपीएस (महानिदेशक, एनआयए), गौरव द्विवेदी, आयएएस (मुख्य कार्यकारी अधिकारी, प्रसार भारती) तसेच संजय सिंघल, आयपीएस (महानिदेशक, एसएसबी) यांच्यासह अन्य वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते.
या मान्यवरांनी इंडिया गेट परिसरात आयोजित सायकल रॅलीमध्ये सहभाग घेऊन सायकलपटूंना पाठिंबा दर्शविला. त्यांच्या उपस्थितीमुळे विविध मंत्रालये व यंत्रणांमधील सशक्त सहकार्याचे दर्शन घडले तसेच देशाच्या सुरक्षेबाबत सतर्कता, एकजूट व राष्ट्रीय दृढनिश्चयाचा संदेश देण्यात आला. कोस्टल सायक्लोथॉनच्या दुसऱ्या आवृत्तीच्या निमित्ताने माननीय मंत्र्यांनी सांगितले की, हा उपक्रम ‘वंदे मातरम्’ गीताच्या १५० वर्षांच्या स्मरणार्थ आयोजित करण्यात आला असून, या गीताने भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्याला प्रेरणा दिली आणि आजही राष्ट्रीय सेवेची भावना जागृत करत आहे.
किनारी सुरक्षेबाबत बोलताना त्यांनी स्पष्ट केले की, किनारी सुरक्षा केवळ सक्रिय लोकसहभागातूनच बळकट होऊ शकते, विशेषतः किनारी भागातील नागरिकांच्या सहभागातून. त्यांनी अभिमानाने नमूद केले की, आंतरराष्ट्रीय जहाज व बंदर सुविधा सुरक्षा (ISPS) कोड अंतर्गत सीआयएसएफला ‘मान्यताप्राप्त सुरक्षा संघटना (RSO)’ म्हणून नियुक्त करण्यात आले आहे, ज्यामुळे भारताच्या सागरी व बंदर सुरक्षेमध्ये सीआयएसएफची मध्यवर्ती भूमिका अधोरेखित होते.
हा उपक्रम माननीय पंतप्रधानांच्या ‘सागर – क्षेत्रातील सर्वांसाठी सुरक्षा व विकास’ या दृष्टीकोनाशी सुसंगत असून ‘सुरक्षित तट, समृद्ध भारत’ या संकल्पनेवर आधारित असल्याचे त्यांनी सांगितले.
देशभक्तीपूर्ण वातावरण
या समारंभात ‘वंदे मातरम्’चे सामूहिक गायन तसेच सीआयएसएफ बँडच्या सादरीकरणामुळे संपूर्ण वातावरण देशभक्ती, अभिमान व उत्साहाने भारले गेले.
सीआयएसएफ महासंचालकांचे भाषण
सीआयएसएफचे महासंचालक यांनी आपल्या भाषणात सांगितले की, ही सायक्लोथॉन ‘वंदे मातरम्’च्या १५० वर्षांच्या स्मरणार्थ आयोजित असून, राष्ट्रीय एकता, त्याग व सामूहिक संकल्पनेचे प्रतीक आहे. नागरिकांचा सहभाग वाढवून देशाच्या सागरी सीमांचे संरक्षण करण्याचा हा प्रयत्न असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
उपक्रमाची उद्दिष्टे
सीआयएसएफ कोस्टल सायक्लोथॉन–२०२६ ची प्रमुख उद्दिष्टे पुढीलप्रमाणे आहेत:
अंमली पदार्थ, शस्त्रे व स्फोटके यांच्या तस्करीसारख्या धोक्यांविषयी किनारी समुदायांमध्ये जनजागृती करणे.
किनारी समुदाय व सुरक्षा यंत्रणांमध्ये भागीदारी बळकट करणे.
स्वातंत्र्यसैनिक, शहीद व सुरक्षा कर्मचाऱ्यांच्या त्यागाचा सन्मान करून ‘वंदे मातरम्’ची भावना रुजवणे.
भारताच्या समृद्ध सागरी परंपरा, इतिहास व किनारी समुदायांचे योगदान अधोरेखित करणे.
युवक व किनारी नागरिकांमध्ये आरोग्य, शिस्त व तंदुरुस्त जीवनशैलीचा प्रसार करणे.
या उपक्रमातून मच्छीमार समुदायांना देशाचे ‘तट प्रहरी’ म्हणून महत्त्वाची भूमिका बजावणारे घटक म्हणून अधोरेखित करण्यात आले आहे.
समुदाय सहभाग व गाव दत्तक योजना
या सायक्लोथॉनदरम्यान ५२ किनारी गावांमध्ये थांबे असणार असून, ही गावे सीआयएसएफकडून वर्षभरासाठी दत्तक घेण्यात येणार आहेत. ओएनजीसी, बंदर प्राधिकरणे व अन्य सागरी संस्थांच्या सहकार्याने सीएसआर अंतर्गत विविध सामाजिक व पायाभूत सुविधा विकास उपक्रम राबविण्यात येणार आहेत.
भारताच्या किनारपट्टीजवळ कार्यरत ४७ सीआयएसएफ युनिट्स या गावांशी दीर्घकालीन संपर्क ठेवतील.
युवा जनजागृती, सामाजिक व पर्यावरणीय जबाबदारी
भरती जनजागृती मोहिमा, क्रीडा उपक्रम, युवक संवाद कार्यक्रम, स्वच्छ भारत अभियान, वृक्षारोपण, सांस्कृतिक कार्यक्रम तसेच व्यसनमुक्तीविरोधी उपक्रम राबविण्यात येणार आहेत.
महिला सशक्तीकरण व समावेशकता
या सायक्लोथॉनमध्ये ५० टक्के महिला सायकलपटूंचा सहभाग असून, महिला सशक्तीकरण व लैंगिक समावेशकतेकडे टाकलेले हे महत्त्वाचे पाऊल आहे.
प्रमुख कार्यक्रम व जनसहभाग
मुंबई, गोवा, मंगलुरू, कोणार्क, विशाखापट्टणम व चेन्नई येथे क्रीडा, सांस्कृतिक व चित्रपटसृष्टीतील मान्यवरांचा सहभाग असलेले कार्यक्रम आयोजित करण्यात येणार आहेत.
राष्ट्रीय दृष्टीकोनाशी सुसंगतता
हा उपक्रम ‘विकसित भारत @२०४७’ या राष्ट्रीय संकल्पनेशी सुसंगत असून सजग, सक्षम व जबाबदार नागरिक घडविण्यास हातभार लावणारा आहे.
